Þríbrotar eru nokkurskonar einkennisdýr fornlífsaldar vegna útbreiðslu sinnar og fjölda steingervinga sem fundist hafa. Nafnið þríbroti vísar í þrískiptan líkama dýrsins; höfuð (cephalon), framlið (thorax) og afturlið (pygidium). Höfuð þríbrotanna er afar breytilegt eftir ættkvíslum.
Hvenær uppi: Þríbrotar birtust fyrir um 520 milljónum ára, nálægt upphafi kambríumtímabilsins, og fyrirfundust í einhverri mynd allt fram á permtímabilið (sem hófst fyrir um 299 milljónum ára).
Lengd: Mjög misjafnt eftir tegundum, allt frá einum millimetra upp í rúma 70 cm, en algengasta stærðin er á bilinu 3-10 cm.
Þyngd: Mjög misjafnt eftir tegundum en þær stærstu gætu hafa vegið allt að 4,5 kg.
Mataræði: Sumar tegundir þríbrota voru rándýr, aðrar voru hræætur, og enn aðrar gætu hafa nærst á svifi.
Fundarstaðir: Út um heim allan.
Áhugavert: Á kambríum réðu þríbrotar lögum og lofum í heimshöfunum og þróuðust í gífurlega margar undirtegundir, en steingervingafræðingar hafa fundið og greint þúsundir tegunda þríbrota. Tegundum virðist þó hafa farið verulega fækkandi þegar kom fram á devon-tímabilið (sem hófst fyrir um 419 milljónum ára) og við lok þess tíma, fyrir um 360 m. árum, er aðeins einn þekktur ættbálkur, Proetida.
Heimildir og ítarefni:
Alfræðivefurinn Britannica (enska)
Getið þið sagt mér eitthvað um þríbrota? á Vísindavefnum
Samvinnufræðivefurinn Wikipedia (enska)