Author Gréta
Listi yfir latnesk heiti risaeðla og samsvarandi íslensk heiti þeirra. Langflest íslensku heitanna koma úr heimildum eignuðum Örnólfi Thorlacius, en sé heitið fengið úr annarri heimild er þess getið með númeraðri tilvísun. Fræðiheiti Íslenskt heiti Aegirosaurus ægiseðla Aegyptosaurus egyptaeðla Afrovenator… Continue Reading →
Á mörgum YouTube-rásum (s.s. National Geographic og Discovery Channel) má finna myndbönd/myndskeið tengd fornsögulegum dýrum, bæði 40-55 mínútna langar heimildamyndir og 2-3 mínútna stutt og afmarkað fræðsluefni. Hér er listi (og krækjur) yfir nokkur. Fiskeðlur (ichthyosaurs) [2.22 mín.] Steingervingar… Continue Reading →
Fiskeðlur (ichthyosaurs) réðu lögum og lofum í höfum snemma á Tríastímanum, fyrir um 251 milljón ára (um 20 milljónum ára á undan risaeðlunum). Útlit þeirra þróaðist frá því að líkjast eðlu með ugga í það að líkjast (kúlulaga) fiskum frekar…. Continue Reading →
Krókódílshermi (fræðih. Suchomimus) svipaði til þorneðlu en var heldur minni. Hann var að vísu ekki með sambærilegt segl á bakinu, en hafði langt trýni, gekk um á tveimur fótum og lifði á fiski. Stærð: allt að 4 m á hæð,… Continue Reading →
Þekktustu flugeðlurnar komu ekki fram fyrr en í upphafi Júratímans, en þó voru þessar fjúgandi verur aðeins farnar að birtast seint á Tríastímanum. Heldur færri heimilidir er að finna um þær og mér hefur (enn) ekki tekist að finna hvort… Continue Reading →
Blakeðla (fræðih. Dimorphodon) var uppi snemma á Júratímanum. Hún hafði leðurkennda vængi og var í raun fljúgandi skriðdýr sem hagaði sér nokkuð eins og sjófugl. Hún tilheyrir Ptetosauria-flokknum, sem voru hinar eiginlegu flugeðlur (en ekki fuglakyns). Stærð: 25 sm (vænghaf)… Continue Reading →
Finngálknið (fræðih. Brachiosaurus) var, eins og flestar graseðlur (sauropods), með hlutfallslega lítið höfuð á óskaplega löngum hálsi. Það var hinsvegar ólíkt þeim flestum að því leyti að framfæturnir voru lengri en afturfæturnir og bakið hallaði því aftur af dýrinu líkt og… Continue Reading →
Gaddeðla (fræðih. Ankylosaurus) var uppi fyrir 70-66 milljónum ára síðan, á seinni hluta Krítartímabilsins. Hún var um 10 m löng og um 4 tonn að þyngd, með brynvarða húð og kylfu á enda halans sér til varnar. Sú kylfa var… Continue Reading →
Sigðeðlur (fræðih. Therizinosauridae) var tegund risaeðla af gerð svokallaðra ráneðla (lat. theropods) eins og t.a.m. grameðlur, þorneðlur og snareðlur, sem stóðu uppréttar á 2 sterkum afturfótum með veigaminni framútlimi. Sigðeðlurnar voru þó að öllum líkindum plöntuætur; þær fyrstu af gerð… Continue Reading →
Risaletidýrin Megatherium (af ættkvísl letidýra) voru á stærð við nútímafíla og höfðust við á jörðinni (héngu ekki í trjám eins og minni og léttari ættingjar þeirra). Risaletidýrin náðu allt að 6 metra lengd og 4 tonna þyngd og einungis nokkrar… Continue Reading →